Interview de Bernard-Henri Lévy à Ethnos (« Χωρίς την Ελλάδα η Ευρώπη είναι νεκρή », propos recueillis par Μagda Liveri, le 20 novembre 2012, suivi de la version française)

logo ethnosΠοιο είναι το σημαντικότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Ευρώπη; Η Ελλάδα! Αναμφισβήτητα η Ελλάδα. Κατ’ αρχάς επειδή μια χρεοκοπία της θα έθετε σε κίνδυνο το ευρώ και θα είχε ως αποτέλεσμα τη συντριβή του. Και για έναν άλλο λόγο, επειδή η έξοδός της από το ευρώ, την οποία ορισμένοι προβλέπουν, θα επέφερε ένα μοιραίο χτύπημα στην Ευρώπη. Η Ελλάδα όμως είναι το λίκνο της Ευρώπης, η μήτρα της. Και η απώλειά της θα ήταν ανεπανόρθωτη. Πιστεύετε ότι οδηγούμαστε στη διάλυση της ζώνης του ευρώ; Ναι, εφόσον η Ελλάδα βγει από το ευρώ και εφόσον οι Ευρωπαίοι δεν αφυπνιστούν και δεν κάνουν ένα αποφασιστικό βήμα για την οικοδόμηση μιας πολιτικής ένωσης. Για να είμαι ειλικρινής, θεωρώ θαύμα το ότι το ευρώ έχει επιβιώσει για τόσο μεγάλο διάστημα. Διότι το ενιαίο νόμισμα χωρίς ενιαίο προϋπολογισμό, ενιαία δημοσιονομική πολιτική, ενιαία κοινωνική νομοθεσία, εν ολίγοις χωρίς την πολιτική που το συνοδεύει, δεν προχωράει, είναι μια χίμαιρα, χωρίς ελπίδα διάρκειας. Είστε ενάντια στην άποψη εκείνων που υποστηρίζουν την έξοδο της Ελλάδας από την Ευρωζώνη γιατί δεν τηρεί τα κριτήρια και τα δημοσιονομικά μεγέθη που έχουν καθοριστεί από την Ευρωπαϊκή Ενωση; Πράγματι. Οχι ότι οι Ελληνες είναι άγγελοι. Εχουν κάνει τρομερά λάθη. Η πολιτική τους, οι βουλευτές τους, βρίσκονται πίσω απ’ αυτά. Και έχετε, σήμερα, αυτήν την τρομακτική Χρυσή Αυγή, που έχει έμβλημα εμπνευσμένο από τη σβάστικα, ενώ τα «Πρωτόκολλα των σοφών της Σιών» (σ.σ.: αντισημιτικό κείμενο) αποτελούν ακόμα μία από τις αναφορές της στον χιτλερικό χαιρετισμό και όσα εκείνος πρεσβεύει. Και αυτή η Χρυσή Αυγή πήρε το 7% των ψήφων! Και πάλι, όμως, δεν έχουμε επιλογή. Χωρίς την Ελλάδα η Ευρώπη είναι νεκρή. Στην Ελλάδα εξαιτίας της συμπεριφοράς της Γερμανίας κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης έχει αναπτυχθεί ένας έντονος αντιγερμανισμός, που εξελίσσεται σταδιακά σε βαθιά υποτίμηση της αξίας της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Ποια η άποψή σας; Το καταλαβαίνω αυτό. Και χωρίς αμφιβολία είναι απαραίτητες ορισμένες τροποποιήσεις στα προτεινόμενα πλάνα από τους Γερμανούς και, κατ’ επέκταση, και από τους Γάλλους. Με τα προτεινόμενα σχέδια, η Ελλάδα μπορεί ναι μεν να θεραπευτεί, αλλά όμως στο τέλος θα πεθάνει. Και βέβαια δεν είναι αυτή η λύση! Οι Ελληνες, με βάση τα μέχρι στιγμής δεδομένα, δεν θα σωθούν καταφεύγοντας σ’ αυτόν τον αντιγερμανισμό. Ούτε βέβαια με την επιστροφή τους σε έναν ανόητο εθνικισμό -ακόμα και αν δεν είναι νεοφασιστικός- που παρατηρούμε στην Αθήνα για ακόμη μία φορά γύρω από ένα κόμμα, όπως η Χρυσή Αυγή. Εσείς, Ελληνες, δεν έχετε πια επιλογή. Ταξιδεύουμε όλοι μέσα στο ίδιο πλοίο. Το δίλημμα είναι: ή Ευρώπη ή θάνατος, ή Ευρώπη ή φτώχεια, βία, βαρβαρότητα… Η ίδια ακριβώς εχθρότητα απέναντι στη Γερμανία, όμως, παρατηρείται και στην Ισπανία, την Ιταλία και την Πορτογαλία. Πιστεύετε ότι αυτό αποτελεί ένα σημαντικό πρόβλημα; Ναι. Επειδή πίσω από αυτή τη γερμανοφοβία υπάρχει ο εθνικισμός. Και πίσω από τον εθνικισμό υπάρχουν τα χείριστα αντανακλαστικά ταυτότητας, οι χείριστοι σπασμοί λαϊκισμού, ακόμα και αν δεν είναι νεοναζιστικοί. Παρακολουθήστε, για ακόμα μία φορά, τη Χρυσή Αυγή. Τώρα θα σκεφτείτε ότι έχω κολλήσει σε αυτό. Αλλά τι θέλετε να σας πω; Αγαπώ πολύ την Ελλάδα, η οποία μου παρέδωσε αυτήν την ιστορία! Το ότι ένα κόμμα σαν κι αυτό υφίσταται στην Ελλάδα, το ότι μπορεί να ευδοκιμήσει και να αναπτυχθεί, είναι ντροπή για τη χώρα, προσβολή για τον πολιτισμό και το πνεύμα της, «ράπισμα» στο πρόσωπο όλων των φιλοσόφων, καλλιτεχνών και συγγραφέων της. Θεωρείτε ότι η πολιτική της Ανγκελα Μέρκελ ενισχύει την ευρωπαϊκή ενοποίηση ή αντίθετα απειλεί να διαλύσει όσα οικοδομήθηκαν τα τελευταία 60 χρόνια στον τομέα αυτό; Βρίσκω θετικό το ότι η Ανγκελα Μέρκελ μπόρεσε να κατανοήσει ότι η έξοδος της Ελλάδας από την Ευρωζώνη θα ήταν καταστροφική. Δεν ήταν απλό για εκείνη. Υπάρχει, όπως γνωρίζετε, ένας σωρός από κοντόφθαλμους συντηρητικούς που, στη Γερμανία, έχουν μία τάση να λένε: «Εχουμε πληρώσει αρκετά για τους Ελληνες, πρέπει να φύγουν». Αντιστάθηκε σε εκείνους. Αυτό είναι θαρραλέο. Τώρα, πρέπει να οριστούν οι λεπτομέρειες του σχεδίου διάσωσης της Ελλάδας. Πρέπει να διορθωθούν τα πράγματα. Δεν μπορούμε να δεχτούμε ένας ολόκληρος λαός να βυθίζεται στη φτώχεια και την απελπισία. Magda Liveri ______________________________________________________________________________

Sans la Grèce, l’Europe est morte

BHL EthnosQuel est le problème le plus important, auquel l’Europe est confrontée aujourd’hui ? La Grèce ! Incontestablement la Grèce. D’abord parce que sa faillite mettrait en danger l’euro et aurait, en vérité, pour effet de le pulvériser complètement. Mais aussi parce que sa sortie de l’euro, que certains envisagent, porterait un coup fatal à l’Europe comme telle. La Grèce n’est pas n’importe quel pays européen. C’est son berceau. Sa matrice. Enfin, c’est un de ses berceaux et une de ses matrices. Et la perte serait irréparable. Vous pensez donc qu’on court vers une dissolution de la zone euro ? Oui, je vous le répète, si la Grèce en sort. Mais oui, aussi, si les Européens ne se réveillent pas et ne font pas un pas décisif dans le sens de la construction de l’Europe politique. Pour vous dire la vérité, je trouve que c’est déjà un miracle que l’Euro ait tenu si longtemps. Car une monnaie commune sans budget commun, sans fiscalité commune, sans lois sociales communes, bref sans la politique qui va avec, ça ne va pas, ça ne marche pas, c’est juste une chimère, ça n’a aucune chance de durer. Et pour la Grèce, vous êtes donc contre le point de vue selon lequel elle devrait sortir de la zone sous prétexte qu’elle ne respecte pas les critères comptables décrétés par l’UE ? En effet. Non pas que les Grecs soient des anges. Ils ont fait de terribles erreurs. Leurs politiques, leurs élites, ont été au-dessous de tout. Et vous avez, aujourd’hui, cette effrayante « Aube dorée » dont l’emblème est inspiré de la Swastika, dont les « Protocoles des Sages de Sion » sont une des références, où l’on fait le salut hitlérien et où l’on pratique le négationnisme – et cette Aube dorée fait, n’est-ce pas, 7% des voix ! Mais bon. On n’a pas le choix. Sans la Grèce l’Europe est morte. En Grèce, à cause du comportement d’Allemagne durant la crise économique, s’est développé le sentiment d’anti germanisme qui s’évolue graduellement en profonde dévalorisation de la valeur de l’intégration européenne. Je comprends cela. Et sans doute faut-il des aménagements aux plans proposés par les Allemands et, par parenthèse, par les Français aussi. Avec les plans proposés, la Grèce mourra guérie – et ce n’est pas non plus la solution ! Mais les Grecs ne s’en sortiront pas, pour autant, avec cet anti germanisme primaire. Ni avec ce retour à un nationalisme imbécile, quand ce n’est pas néofasciste, qu’on observe à Athènes autour, encore une fois, d’un parti comme Aube dorée. Vous non plus, les Grecs, vous n’avez pas le choix. Nous sommes tous dans le même bateau. C’est l’Europe ou mourir. L’Europe ou la misère, le chaos, la violence, la Barbarie. La même hostilité envers l’Allemagne est observée en Espagne, Italie et au Portugal. Pensez-vous que ça constitue un problème important ? Oui. Parce que derrière cette germanophobe il y a le nationalisme. Et, derrière le nationalisme, il y a les pires réflexes  identitaires, les pires crispations populistes, quand ce n’est pas néonazies. Regardez, encore une fois,  Aube dorée. Vous allez penser que je fais une fixation. Mais que voulez-vous que je vous dise ? J’aime trop la Grèce pour me résigner à cette histoire ! Qu’un parti comme celui-ci existe en Grèce, qu’il puisse prospérer et se développer, c’est une honte pour la Grèce, une insulte à sa culture et à son esprit, un crachat à la face de tous les philosophes, artistes, écrivais, qui ont fait la Grèce et l’Europe. Et que Aube dorée puisse, de surcroît, être représentée par la députée néonazie Eleni Zaroulia au Conseil de l’Europe sans que personne n’ait l’air de protester est un signe terrible. Croyez-vous que la politique d’Angela Merkel renforce l’unification européenne ou, au contraire, menace tout ce qui est parvenu à ce domaine depuis 60 ans ? Je trouve positif qu’Angela Merkel ait fini par comprendre  que la sortie de la Grèce de la zone euro serait une catastrophe. Ce ne fut pas simple pour elle. Il y a, comme vous savez, des tas de conservateurs à courte vue qui, en Allemagne, ont tendance à dire « on a assez payé pour les Grecs, qu’ils sortent ». Elle leur a résisté. C’est courageux. C’est bien. Maintenant, il faut entrer dans le détail du plan de sauvetage de la Grèce. Il faut corriger des choses. On ne peut pas, non plus, faire payer au peuple les erreurs et les manquements de ses dirigeants. On ne peut pas accepter qu’un peuple tout entier plonge, comme on le voit aujourd’hui, dans la misère et la désespérance. Vous avez exprimé votre soutien à Barack Obama et vous l’avez caractérisé comme le « Kennedy noir ». Est-ce que le résultat des élections américaines vous donne de l’espoir ? Evidemment. J’ose à peine imaginer ce qu’aurait été une Amérique dirigée par Romney, avec le Tea Party en embuscade. Propos recueillis par Magda Liveri


Tags : , , , ,

Classés dans :,